مدرسه شمسیه یزد

مدرسه شمسیه یزد یا مقبره سید شمس الدین یزد، در خیابان شهید رجایی، کوچه شهید شیرغلامی این شهر قرار دارد.

مدفون این بنا، سید شمس الدین، فرزند سید رکن الدین (قاضی قضات یزد) داماد رشید الدین فضل الله، است. او به فرمان سلطان ابوسعید به وزارت رسید و آثار بسیاری در یزد بنیان نهاد. در تاریخ جدید یزد، از آثار وی به احداث چندین رباط، کاروانسرا، حمام، مسجد و مدرسه در یزد و شهرهای دیگر اشاره شده است. او در سال ۷۳۳ در تبریز وفات یافت و جسد وی به یزد منتقل شد. پس از سید شمس الدین، افراد دیگری، از جمله رکن الدین شاه حسن، پسر معین الدین اشرف (وزیر شاه شجاع)، در این بنا دفن شدند. مرقد سید شمس الدین در گنبدخانه این مدرسه که بانی آن خودش بوده قرار دارد. صندوق روی مرقد و محراب مرمرین داخل گنبدخانه به دستور همسر سید شمس الدین در تبریز تهیه و به یزد فرستاده شد. طرح مدرسه و متعلقات آن، شامل دارالسیاده و خانقاه و بازار و حمام، توسط سید شمس الدین در تبریز تهیه و به یزد فرستاده شده (در آن روزگاران معماران ایرانی طرح ساختمان‌ها را بر روی کاغذ می‌آورده‌اند و سپس بروی زمین رنگ می‌ریخته‌اند و پی می‌کنده‌اند) و بنایان عمارت آن را بنیاد کرده اند. نزدیک به سی دکان در کنار این مدرسه قرار داشته و در میان بازار، نهر آب تفت جاری بوده است.

بنای موجود شامل صحنی مربع شکل و دو ایوان رفیع در دو سوی جنوب غربی و شمال شرقی آن و گنبدخانه و هشتی در پشت این دو ایوان است که همگی بر روی یک محور در امتداد قبله قرار دارند. در طرفین ایوان شمال شرقی، دو نمازخانه واقع است که امروزه نمازخانه شرقی را کتابخانه کرده اند. یک باب منزل مسکونی در سوی غربی مقبره نیز به کتابدار اختصاص یافته است. دیوارهای گنبدخانه مقبره نقوش زیبای هندسی و گل و بوته با گچ و رنگ داشته است. (منبع: الف-۱)

این مدرسه از دیدگاه تزیینات یکی از شاهکارهای هنر معماری یزد است. تزیینات باقی مانده مدرسه شمسیه یزد عبارت است: کتیبه گچ‌بری به خط جلی زیبا در پیش درگاه ورودی، کاشیکاریهای معرق در همین پیش درگاه و همچنین طرحها و گل اندازی‌ها و رسم‌های هندسی و ترنج‌ها و شمسه‌ها و حاشیه‌هایی به رنگ و روغن در داخل صحن زیر گنبد. (منبع: ویکی‌پدیا) بنای اصلی مدرسه دو طبقه بوده که امروز از طبقه دوم چیزی جز خرابه باقی نمانده است. مدرسه شمسیه یزد یا مقبره سید شمس الدین در تاریخ ۳۱ تیر ۱۳۱۳ با شماره ثبت ۲۰۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید.

برای مشاهده تصاویر بیشتر و همچنین مدارک فنی مدرسه شمسیه یزد یا مقبره سید شمس الدین یزد (شامل: پلان ها، برش ها، مقطع ها و پرسپکتیو) به بخش گالری تصاویر این مطلب، در ادامه صفحه مراجعه نمایید.

گالری تصاویر (برای مشاهده لطفا عضو شوید)

{gallery}1334{/gallery}

ارسال نظر