حمام گله داری بندرعباس

حمام گله داری در بلوار امام خمینی، نرسیده به خیابان امام موسی صدر در شهر بندرعباس استان هرمزگان قرار دارد. در هشتی حمام، کتیبه ای هست مورخ به 1330 که احتمالا مربوط به تعمیر بناست.

این حمام از موقوفات مسجد گله داری است. مسجد را در سال 1296 و حمام را چند سال پس از آن ساخته اند. بر طبق گزارش سازمان میراث فرهنگی، بانی این حمام حاج عبدالرحیم گله داری بوده است. در کتیبه موجود در بنا، نام عبدالرحیم به دشواری خوانده می شود. در دهه های اخیر، بنا چند بار مرمت شده است.

حمام در زمینی مستطیل شکل واقع است؛ در حالی که زمین اغلب حمام های سنتی غیر هندسی و نامنظم است. فضاهای این بنا نیز انتظام و تقارن نسبتا کاملی دارند که در حمام ها، کمتر به چشم می خورد.

سربینه حمام قاعده ای به شکل هشت و نیم هشت دارد و چهار غرفه عمیق در اضلاع اصلی این فضا عقب نشسته است. سکوهای سربینه در داخل این غرفه ها تعبیه شده و بدین ترتیب، چهار غرفه منفک از هم پدید آمده است؛ در حالی که در اغلب حمام ها سکوهای سربینه به هم پیوسته است. کف این فضاها بالاتر از کف بخش اصلی سربینه است؛ و در نتیجه، تعبیه حفره هایی برای گذاشتن وسایل مراجعان ممکن شده. بخش میانی سربینه را طاق رسمی بندی مرتفع و زیبایی، متشکل از دو رسمی بر فراز یکدیگر، پوشش می دهد. شمسه این طاق گچ بری برجسته و نورگیری درمیانه دارد.

سربینه حمام گله داری بندرعباس

در دیگر قسمتهای طاق نیر، بقایای نقاشی دیده می شود. همچنین فضاهای پیرامون سربینه را با طاقهای رسمی بندی پوشانده اند. حوض بزرگی به شکل هشت ضلعی در میانه سربینه قرار دارد که زیبایی نور و رنگهای سقف نقاشی شده بر اثر انعکاس در آب آن دو چندان می شده. سربینه، برخلاف معمول، از طریق دو میان در مشابه در گوشه های شمال غربی و جنوب غربی به گرم خانه مرتبط  است. هر یک از این میان درها قاعده ای نیم هشت دارد.

سربینه حمام گله داری بندرعباس

گرم خانه فضایی است با قاعده هشت و نیم هشت و هم اندازه و مشابه با سربینه؛ اما طاقهای متفاوت گرم خانه و سربینه فضاهایی کاملا متفاوت ایجاد کرده است. چنان که گذشت، سربینه را با طاقی مرتفع پوشانده اند؛ ولی طاق گرم خانه بسیار کم خیز است تا گرما را بیشتر نگه دارد. در دو سوی این فضا، دو سکوی بسیار کم خیز است تا گرما را بیشتر نگه دارد. در دو سوی این فضا، دو سکوی عمیق کمی بالاتر از بخش میانی قرار دارد. در میان هر یک از این سکوها، که جای شستشو بوده، حوضچه ای دیده می شود. در اینجا نیز، مانند سربینه، طاقهای رسمی بندی و سقف سازی مفصل فضا را پُرکار و مجلل نشان می دهد.

نکته جالب توجه در طاق قسمتهای مختلف این حمام استفاده از سنگهای مرجانی به جای آجر است که از ویژگی های ساختمان سازی در نواحی ساحلی جنوب ایران است.

در ضلع غربی گرم خانه (ضلع مقابل ورودی)، خزینه ها قرار دارد که پس از عبور از چند پله و درگاهی کوچک می توان به آنها وارد شد. خلوت گرم خانه در کنار خزینه واقع است و از گوشه گرم خانه راه دارد. در سوی دیگر خزینه، آب انباری هست. آب مصرفی حمام، که به وسیله گاو از چاه بیرون می کشیده اند، در این آب انبار جمع می شده و ابتدا به تون حمام و پس از گرم شدن، از مجراهایی به خزینه و حوضهای حمام می ریخته است. امروزه نیز گاورو و چاه آب، در ضلع غربی حمام باقی است.

ورودی حمام در گوشه شمال شرقی آن است و درگاهی ساده دارد. هشتی ورودی فضایی است با قاعده مربع که طاقی رسمی بندی دارد. این ورودی از طریق پلکانی به سربینه راه می یابد. در این مسیر، با دو تغییر زاویه،دید مستقیم از بین رفته است. (منابع: الف-1)

گالری تصاویر (برای مشاهده لطفا عضو شوید)

{gallery}1189{/gallery}
برای ارسال نظر ثبت نام نمایید